Amerikalı ve Fransız matematikçiden oluşan ekip, dört yıl çalışarak, Norveçli matematikçi Sophus Lie'nin 1887'de bulduğu 'Lie grubu' adlı matematiksel yapının E8 adlı bölümünün sırrını çözmeyi başardı. Amerikan Matematik Enstitüsü Bilim Komisyonu Başkanı Prof. Peter Sarnak bu sayede, bilgisayarla karmaşık problemlerin çözülmesi için yapılan hesaplamaların kolaylaşacağını açıkladı.

E8'in gizeminin çözülmesini sağlamak için yapılan tüm hesaplamaların kâğıda yazılması halinde, Manhattan büyüklüğünde bir bölgenin yüzölçümüne denk geliyor. Araştırmada bilgisayarların sadece birkaç yıl önce geliştirilen hesaplama kapasitesinden faydalanıldı. Şifrenin çözülmesi için bilgisayarda yapılan hesaplamalar 60 gigabyte yer kaplıyor.  Peki nedir bu E8 ?

Lie grubu teorisi, küre gibi simetrik objelere dayanıyor. E8, 248 boyutlu bir matematiksel yapı.
Lie gruplarının doğadaki simetriyi anlayabilmemiz için yaratılan soyut matematiksel nesnelerdir klasik Lie grupları hakkında hemen her şeyin bilinmemekte, istisnai Lie grupları hakkında ise hala birçok bilinmeyen bulunmaktadır.

Norveçli Sophus Lie, cebirsel değişmezler ve diferansiyel denklemler kuramlarına önemli katkıda bulunmuştu

E8 grubunun temsilleri bilinmezken şimdi bilinmektedir.  Bu kadar çok kaliteli matematikçinin  uzun süre çalışması matematikte enderdir. Buluşun henüz kavramsal değeri olmasa da kuramsal fizikte önemli uygulamaları olacağı düşünülmektedir Doğanın temel güçlerinin ortak kuramını oluşturmayı amaçlayan 'birleştirilmiş alan kuramı' gibi... Bunun da teknik ve hatta felsefi ve kozmolojik sonuçları olabilir. Zaman gösterecektir.

işte E8; daha detatlı görmek için buradan indirebilirsiniz...

İşte o dahi matematikçiler...

kaynak ve geniş bilgi

http://www.aimath.org/E8/

http://www.aimath.org/E8/e8.html

radikal.com.tr

Sadece Kayıtlı Kullanıcılar Yorum Yazabilir.
Lütfen Yorumda Bulunmak İçin Kayıt Olunuz.

Powered By CeBiRsel.com 1.4.2